«Αναβαθμίζω το Σπίτι μου»: Υποτονικό ενδιαφέρον, μόλις στο 20% η απορρόφηση

Σημαντικά χαμηλότερη του αναμενόμενου παραμένει η ανταπόκριση στο πρόγραμμα «Αναβαθμίζω το Σπίτι μου». Η προθεσμία υποβολής για το πρόγραμμα ενεργειακής αναβάθμισης λήγει στο τέλος Μαΐου και είναι χαρακτηριστικό ότι μέχρι τώρα οι αιτήσεις που έχουν εγκριθεί πλησιαζουν μόλις το 20% του προβλεπόμενου προϋπολογισμού

Το πρόγραμμα παρέχει άτοκα δάνεια από 5.000 έως 25.000 ευρώ για ενεργειακή αναβάθμιση κύριας ή δευτερεύουσας, μη μισθωμένης κατοικίας, χρηματοδοτούμενα κατά 75% άτοκα από το Ταμείο Ανάκαμψης και κατά 25% από τις συνεργαζόμενες τράπεζες, με πλήρη επιδότηση τόκων. Η διάρκεια αποπληρωμής φτάνει έως τα επτά έτη, δεν προβλέπονται εισοδηματικά κριτήρια, ενώ επιλέξιμες είναι παρεμβάσεις όπως αντικατάσταση κουφωμάτων, μόνωση και αναβάθμιση συστημάτων θέρμανσης ή ψύξης.

Παρά τα ευνοϊκά χαρακτηριστικά του, το εργαλείο δεν προσέλκυσε το αναμενόμενο ενδιαφέρον, γεγονός που οδήγησε και στη μείωση του αρχικού προϋπολογισμού από 300 εκατ. ευρώ σε 60 εκατ. ευρώ, προκειμένου να μην χαθούν πόροι του Ταμείου Ανάκαμψης.

Σχετικές επισημάνσεις έκανε η διευθύνουσα σύμβουλος της Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα, Ισμήνη Παπακυρίλλου, σε πρόσφατη δημοσιογραφική συνάντηση, σημειώνοντας ότι το πρόγραμμα κινείται υποτονικά και η απορρόφηση παραμένει περιορισμένη. Στην αγορά, την ίδια περίοδο, «τρέχουν» και πιο ανταγωνιστικά εργαλεία ενεργειακής αναβάθμισης, όπως τα προγράμματα «Εξοικονομώ», τα οποία βασίζονται σε επιδοτήσεις και εμφανίζουν υψηλότερη ζήτηση.

Η εικόνα διαφοροποιείται αισθητά στην περίπτωση του «Σπίτι μου 2». Το στεγαστικό πρόγραμμα πρώτης κατοικίας, με χρονικό ορίζοντα έως το καλοκαίρι του 2026, έχει ήδη στηρίξει περίπου 11.500 νοικοκυριά, δεσμεύοντας άνω του 70% των διαθέσιμων πόρων του. Συνολικά έχουν εγκριθεί δάνεια ύψους 1,44 δισ. ευρώ, εκ των οποίων περίπου 1 δισ. έχει προχωρήσει σε συμβασιοποίηση. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η γεωγραφική κατανομή, καθώς η πλειονότητα των εγκρίσεων αφορά περιοχές εκτός Αττικής και Νοτίου Αιγαίου, ενώ σημαντικός αριθμός κατοικιών αποκτήθηκε και στον Έβρο.

Παράλληλα, η Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα προετοιμάζει νέο χρηματοδοτικό εργαλείο ειδικά για τον αγροτικό τομέα, με έμφαση στους νέους παραγωγούς. Το πρόγραμμα θα προβλέπει δυνατότητα χρηματοδότησης ακόμη και για αγορά γης και αναμένεται να σχεδιαστεί με σχετικά ευέλικτα κριτήρια, στα πρότυπα του Ταμείου Μικροπιστώσεων ΤΕΠΙΧ ΙΙΙ, το οποίο παρέχει ευνοϊκούς όρους δανεισμού με σημαντική συμμετοχή άτοκης χρηματοδότησης από πλευράς Ταμείου. Ο σχεδιασμός εκτιμάται ότι θα ολοκληρωθεί πριν το Πάσχα, ώστε να ακολουθήσει η ενεργοποίησή του.

Στο μέτωπο της καινοτομίας και του ψηφιακού μετασχηματισμού, η διοίκηση της ΕΑΤ θέτει ως προτεραιότητα τόσο την εσωτερική αναβάθμιση του οργανισμού όσο και την ενίσχυση σχετικών χρηματοδοτικών εργαλείων προς τις επιχειρήσεις. Εντός του 2026 προγραμματίζεται διαγωνιστική διαδικασία για την ανανέωση του πληροφοριακού συστήματος, με στόχο την απλοποίηση διαδικασιών και τη βελτίωση της εξυπηρέτησης. Παράλληλα, εξετάζεται σταδιακή αξιοποίηση τεχνολογιών τεχνητής νοημοσύνης, ενώ συνεχίζονται τα προγράμματα στήριξης της καινοτομίας, τα οποία ωστόσο παρουσιάζουν μέχρι στιγμής χαμηλότερη απορρόφηση, καθώς πολλές μικρές επιχειρήσεις δυσκολεύονται να προχωρήσουν σε τόσο εξειδικευμένες επενδύσεις.

Την ίδια ώρα η Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα βρίσκεται σε διαδικασία pillar assessment από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, με στόχο να αποκτήσει καθεστώς πιστοποιημένου οργανισμού και να αναβαθμιστεί από έμμεσο διαχειριστή σε άμεσα αναγνωρισμένο εταίρο υλοποίησης ευρωπαϊκών κονδυλίων. Σύμφωνα με το χρονοδιάγραμμα, εντός της επόμενης εβδομάδας ολοκληρώνεται το πρώτο επίπεδο ελέγχου, ενώ η τελική έκθεση αξιολόγησης αναμένεται πριν από το καλοκαίρι.

Με την πιστοποίηση αυτή, η ΕΑΤ θα μπορεί να διαχειρίζεται απευθείας πόρους του ευρωπαϊκού προϋπολογισμού — επιχορηγήσεις, εγγυήσεις και χρηματοδοτικά μέσα — χωρίς να λειτουργεί αποκλειστικά μέσω διαμεσολαβητών όπως η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων ή οι εμπορικές τράπεζες. Η εξέλιξη αυτή εκτιμάται ότι θα διευρύνει τη δυνατότητα διοχέτευσης πρόσθετων πόρων στην ελληνική οικονομία, κυρίως μέσω εργαλείων συγχρηματοδότησης και εγγυοδοσίας.

Από το 2019 έως σήμερα, η Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα έχει διοχετεύσει στην αγορά 14,5 δισ. ευρώ, στηρίζοντας περισσότερες από 60.000 επιχειρήσεις, ενώ τα ενεργά προγράμματα που «τρέχουν» αυτή τη στιγμή έχουν συνολικό προϋπολογισμό 4,4 δισ. ευρώ. Σε αντίθεση με επιχορηγητικά σχήματα που εξαντλούνται, τα χρηματοδοτικά εργαλεία της ΕΑΤ έχουν ανακυκλούμενο χαρακτήρα, καθώς τα κεφάλαια που επιστρέφονται από τα συγχρηματοδοτούμενα δάνεια επαναχρησιμοποιούνται σε νέα προγράμματα.

Πηγή: ienergeia.gr