Το Κατάρ διοχετεύει εκατομμύρια για να διαμορφώσει τις απόψεις των νεαρών Αμερικανών για το Ισραήλ

Οι ψηφιακές πλατφόρμες του Αλ Τζαζίρα έχουν γίνει ένας κεντρικός βραχίονας της εκστρατείας ήπιας ισχύος της Ντόχα, αναμειγνύοντας ιογενή (viral) Μέσα Ενημέρωσης με πολιτικά μηνύματα που στοχεύουν σε δυτικά ακροατήρια.

Το κρατικά χρηματοδοτούμενο δίκτυο Αλ Τζαζίρα του Κατάρ χρησιμοποιεί τις ψηφιακές του θυγατρικές για να διαμορφώσει το πώς οι νεαροί Αμερικανοί κατανοούν το Ισραήλ, τη Γάζα και την ευρύτερη Μέση Ανατολή, σύμφωνα με δημόσια ακαδημαϊκά/επίσημα αρχεία και παρακολούθηση μέσων ενημέρωσης των διαδικτυακών πλατφορμών του δικτύου.

Στο επίκεντρο αυτής της προσπάθειας βρίσκεται το AJ+, η μάρκα βίντεο του Αλ Τζαζίρα με προτεραιότητα στα Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης, που ξεκίνησε το 2014 για να προσεγγίσει νεότερα ακροατήρια σε πλατφόρμες όπως το Ίνσταγκραμ, το ΤικΤοκ, το ΓιουΤιουμπ, το Φέισμπουκ και το «X».

Το εγχείρημα χτίστηκε για σύντομο, κοινοποιήσιμο περιεχόμενο ακτιβιστικού ύφους, συχνά πλαισιώνοντας το Ισραήλ μέσα από τη γλώσσα της αποικιοκρατίας, της καταπίεσης και της παραβίασης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.

Το δίκτυο παρουσιάζεται ως ανεξάρτητη δημοσιογραφία. Όμως το Υπουργείο Δικαιοσύνης των ΗΠΑ κατέληξε το 2020 στο συμπέρασμα ότι το AJ+ απαιτούνταν να εγγραφεί βάσει του Νόμου περί Εγγραφής Ξένων Πρακτόρων (FARA), διαπιστώνοντας ότι το Δίκτυο Μέσων Ενημέρωσης Αλ Τζαζίρα ελεγχόταν και χρηματοδοτούνταν από το Κατάρ και ότι το AJ+ ενεπλάκη σε πολιτική δραστηριότητα στις Ηνωμένες Πολιτείες εκ μέρους μιας αλλοδαπής Αρχής.

Ο χαρακτηρισμός αυτός τοποθέτησε την πλατφόρμα σε μια κατηγορία πιο κοντά σε δραστηριότητα ξένης επιρροής παρά σε συνηθισμένα εγχώρια μέσα ενημέρωσης.

Για τους κριτικούς, αυτή η διάκριση είναι κεντρική: Το AJ+ δεν είναι απλώς ένα ακόμη διαδικτυακό ειδησεογραφικό Μέσο που ανταγωνίζεται για κλικς, αλλά μέρος ενός κρατικά υποστηριζόμενου συστήματος επικοινωνίας που χρηματοδοτείται από μία από τις πλουσιότερες κυβερνήσεις του κόσμου.

Το Κατάρ έχει επενδύσει σε μεγάλο βαθμό παγκοσμίως στην άσκηση επιρροής μέσω των μέσων ενημέρωσης, της εκπαίδευσης, της διπλωματίας και των πολιτιστικών ιδρυμάτων.

Αναφέρθηκε κατά την έναρξή του ότι το AJ+ διέθετε προϋπολογισμό που πιθανότατα ανερχόταν σε εκατομμύρια δολάρια, ενώ το ευρύτερο αμερικανικό δίκτυο επιρροής της Ντόχα, συμπεριλαμβανομένων των πανεπιστημιακών συνεργασιών και των προσπαθειών δημόσιας διπλωματίας, περιελάμβανε πολύ μεγαλύτερα ποσά με την πάροδο των ετών.

Το ζήτημα του Ισραήλ παραμένει ένα από τα πιο σταθερά θεματικά μοτίβα του δικτύου.

Το περιεχόμενο του AJ+ συχνά επικεντρώνεται στις παλαιστινιακές αφηγήσεις, κατηγορεί το Ισραήλ για συστημική κατάχρηση και δίνει περιορισμένη προσοχή στην τρομοκρατία της Χαμάς, τη σφαγή της 7ης Οκτωβρίου ή τις ένοπλες ομάδες που υποστηρίζονται από το Ιράν και διαμορφώνουν τη σύγκρουση.

Η πλατφόρμα έχει επίσης αντιμετωπίσει αντιδράσεις. Το 2019, το Αλ Τζαζίρα έθεσε σε διαθεσιμότητα δύο υπαλλήλους του AJ+ αφού ένα βίντεο στην αραβική γλώσσα άφησε να εννοηθεί ότι οι Εβραίοι είχαν υπερβάλει για την κλίμακα του Ολοκαυτώματος, προκαλώντας διεθνή κατακραυγή.

Το αποτέλεσμα είναι ένας ισχυρός και παραπλανητικός δίαυλος Μέσων Ενημέρωσης: μηνύματα χρηματοδοτούμενα από το Κατάρ, συσκευασμένα για τους Δυτικούς προοδευτικούς, που παραδίδονται απευθείας στα τηλέφωνα των Αμερικανών φοιτητών.