Οι Αμερικανοί εξαπέλυσαν πλήγματα αντιποίνων στο Ιράν

Ο αμερικανικός στρατός ανακοίνωσε ότι εξαπέλυσε πλήγματα εναντίον του Ιράν, σε απάντηση για την κατάρριψη στρατιωτικού ελικοπτέρου πάνω από τα Στενά του Ορμούζ.

Σε ανακοίνωσή της, η Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ (CENTCOM) αναφέρει ότι πραγματοποίησε «πλήγματα αυτοάμυνας κατά του Ιράν», κατόπιν εντολής του Αμερικανού Προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, «σε απάντηση για τη κατάρριψη ελικοπτέρου Apache του αμερικανικού στρατού».

«Η αποστολή αποτελεί μια αναλογική απάντηση στην αδικαιολόγητη ιρανική επιθετικότητα», επισημαίνει η CENTCOM.

Ήχοι εκρήξεων ακούγονται σε ανατολικές περιοχές της ιρανικής επαρχίας Χορμοζγκάν, μεταδίδει το ειδησεογραφικό πρακτορείο Φαρς, την ώρα που η Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ δηλώνει ότι οι δυνάμεις της άρχισαν να καταφέρουν πλήγματα «αυτοάμυνας» εναντίον του Ιράν, ως απάντηση για την κατάρριψη του αμερικανικού στρατιωτικού ελικοπτέρου Apache.

Τα ιρανικά κρατικά Μέσα Ενημέρωσης αναφέρουν επίσης ότι επιβεβαιώθηκε πλήγμα από βλήμα στη Σιρίκ, πόλη του Χορμοζγκάν, καθώς και ότι ακούστηκαν εκρήξεις στο νησί Κεσμ στα Στενά του Ορμούζ, το οποίο υπάγεται στην ίδια επαρχία.

Οι επιθέσεις αντιποίνων του αμερικανικού στρατού έπληξαν αρκετά ιρανικά συστήματα αεράμυνας και ραντάρ γύρω από τα Στενά του Ορμούζ, μεταδίδει ο ιστότοπος Άξιος, επικαλούμενος Αμερικανό αξιωματούχο.

Τι έγραφαν τα διεθνή Μέσα λίγο πριν την επίθεση

Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε την Τρίτη 09/06 ότι το Ιράν κατέρριψε αμερικανικό ελικόπτερο τύπου Απάτσι (Apache), το οποίο πραγματοποιούσε νυχτερινή περιπολία στα Στενά του Ορμούζ.

Ο Τραμπ δεσμεύτηκε για τη λήψη αντιποίνων, εξέλιξη που θέτει σε αμφιβολία τις προηγούμενες δηλώσεις του ότι η Ουάσιγκτον και η Τεχεράνη βρίσκονταν στα πρόθυρα συμφωνίας για τον οριστικό τερματισμό των εχθροπραξιών.

«Μόλις ενημερώθηκα από τον σπουδαίο στρατό μας ότι χθες το βράδυ οι Ιρανοί κατέρριψαν ένα από τα εξαιρετικά προηγμένα ελικόπτερα Απάτσι μας, ενώ εκτελούσε περιπολία πάνω από τα Στενά του Ορμούζ», έγραψε ο Τραμπ στην πλατφόρμα Truth Social.

«Στο συμβάν ενεπλάκησαν δύο πιλότοι, οι οποίοι είναι σώοι και αβλαβείς».

«Παρά ταύτα, οι Ηνωμένες Πολιτείες οφείλουν, εκ των πραγμάτων, να απαντήσουν σε αυτή την επίθεση», πρόσθεσε η συνέχεια της ανάρτησης, χωρίς ωστόσο να διευκρινίζεται η μορφή που θα μπορούσε να λάβει η απάντηση αυτή.

Πάντως, ο Τραμπ υποβάθμισε το περιστατικό κατά τη διάρκεια τηλεφωνικής συνέντευξης που παραχώρησε την Τρίτη 09/06 στην εφημερίδα Wall Street Journal, δηλώνοντας ότι η κατάρριψη του ελικοπτέρου «δεν ήταν δα και τίποτα σπουδαίο» και ότι «ο πιλότος είναι καλά στην υγεία του».

Στο δημοσίευμα δεν διευκρινιζόταν αν ο Τραμπ προέβη στα σχόλια αυτά πριν ή μετά τη διακήρυξή του ότι οι ΗΠΑ «πρέπει» να απαντήσουν.

Η εξέλιξη αυτή σημειώθηκε μόλις μία ημέρα μετά την αποκατάσταση της εκεχειρίας μεταξύ Ισραήλ και Ιράν με μεσολάβηση των ΗΠΑ, αν και οι δύο χώρες άφησαν αιχμές την Τρίτη 09/06 για το ενδεχόμενο περαιτέρω στρατιωτικής δράσης στο μέλλον, εφόσον κριθεί απαραίτητο.

Μια δυναμική αμερικανική απάντηση στην κατάρριψη του ελικοπτέρου ενδέχεται να τορπιλίσει τις προσπάθειες για την επίτευξη της εν λόγω συμφωνίας, την οποία ο Τραμπ ισχυρίζεται εδώ και εβδομάδες ότι είναι έτοιμη προς υπογραφή, παρά το γεγονός ότι δεν υπάρχουν εξωτερικές ενδείξεις προόδου.

Το γεγονός ότι ο Τραμπ δημοσιοποιεί τα σχέδια της Ουάσιγκτον για αντίποινα δείχνει, ωστόσο, ότι εξακολουθεί να προσπαθεί να αποτρέψει την πλήρη κατάρρευση των συνομιλιών.

Η πτώση του ελικοπτέρου σημειώθηκε περίπου στις 3.30 π.μ. τοπική ώρα της Τρίτης 09/06 στα ανοικτά των ακτών του Ομάν, κατά τη διάρκεια περιπολίας, όπως ανακοίνωσε η Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ (CENTCOM).

Το αεροσκάφος κατέπεσε κοντά στη ζωτικής σημασίας θαλάσσια οδό των Στενών του Ορμούζ, την οποία το Ιράν έχει ουσιαστικά αποκλείσει από την έναρξη του πολέμου του με τις ΗΠΑ και το Ισραήλ στις 28 Φεβρουαρίου.

Ένα μη επανδρωμένο σκάφος εντόπισε τους δύο ιπταμένους αφού παρέμειναν στο νερό για περίπου δύο ώρες, δήλωσε ο πλοίαρχος Τιμ Χόκινς, εκπρόσωπος της CENTCOM.

Ο ίδιος επεσήμανε ότι πρόκειται για την πρώτη γνωστή διάσωση στη θάλασσα με χρήση drone από τον αμερικανικό στρατό.

Τα επιθετικά ελικόπτερα AH-64 Apache αποτελούν βασικό επιχειρησιακό μέσο για τον αμερικανικό στρατό στο πλαίσιο της επιβολής αποκλεισμού στις αποστολές ιρανικού αργού πετρελαίου και στα δεξαμενόπλοια, με στόχο την άσκηση πίεσης στην Τεχεράνη για την επίτευξη συμφωνίας.

Τα συγκεκριμένα ελικόπτερα έχουν χρησιμοποιηθεί επίσης από τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα για την κατάρριψη ιρανικών drones.

Το μη επανδρωμένο σκάφος που χρησιμοποιήθηκε για τη διάσωση ήταν ένα σκάφος μήκους 7,3 μέτρων (24 ποδών) με την ονομασία Corsair, σύμφωνα με τον Χόκινς. Κατασκευάζεται από την εταιρεία Saronic Technologies.

Το drone ήταν ενταγμένο στην Task Force 59 του Πολεμικού Ναυτικού των ΗΠΑ, η οποία συγκροτήθηκε το 2021 ως η πρώτη μονάδα μη επανδρωμένων σκαφών και Τεχνητής Νοημοσύνης του Ναυτικού, με επίκεντρο τη θαλάσσια ασφάλεια στη Μέση Ανατολή, συμπεριλαμβανομένων των Στενών του Ορμούζ και της Διώρυγας του Σουέζ.

Ιράν και Ισραήλ έτοιμα για νέες συγκρούσεις σε περίπτωση ανάγκης

Παρά την επαναφορά της εύθραυστης εκεχειρίας τη Δευτέρα 08/06, έπειτα από αλλεπάλληλες εκτοξεύσεις ιρανικών βαλλιστικών πυραύλων και τις ισραηλινές αεροπορικές επιδρομές αντιποίνων που ξεκίνησαν το βράδυ της Κυριακής 07/06, ούτε το Ισραήλ ούτε η Τεχεράνη απέκλεισαν το ενδεχόμενο επιστροφής σε έναν ολοκληρωτικό πόλεμο στο μέλλον.

Κατά τη διάρκεια επίσκεψής του σε στρατεύματα που συμμετείχαν σε στρατιωτική άσκηση, ο Αρχηγός του Γενικού Επιτελείου των Ισραηλινών Αμυντικών Δυνάμεων (IDF), αντιστράτηγος Εγιάλ Ζαμίρ, δήλωσε ότι το Ισραήλ έχει σχεδιάσει ένα «πιο σημαντικό και σφοδρό πλήγμα» κατά του καθεστώτος και θα το υλοποιήσει μόλις παρουσιαστεί η ευκαιρία.

«Η ιρανική προσπάθεια να επιβάλει εξισώσεις και να αλλάξει την πραγματικότητα θα αποτύχει.

»Θα συνεχίσουμε να επιχειρούμε και να διευρύνουμε τα πλήγματα κατά της τρομοκρατικής οργάνωσης Χεζμπολάχ, προστατεύοντας τις κοινότητες του βορρά», ανέφερε, αναφερόμενος στην απαίτηση του Ιράν να σταματήσει το Ισραήλ τις επιχειρήσεις του στον Λίβανο, αλλιώς θα βρεθεί αντιμέτωπο με νέες ιρανικές πυραυλικές επιθέσεις.

«Οι IDF διατήρησαν και συνεχίζουν να διατηρούν άμεση ετοιμότητα για επιστροφή στις μάχες με το Ιράν», σημείωσε ο Ζαμίρ, προσθέτοντας ότι κατά τη διάρκεια των συγκρούσεων το βράδυ της Κυριακής 07/06 και τη Δευτέρα 08/06, «όλα τα αμυντικά και επιθετικά μας συστήματα ήταν σε επαγρύπνηση.

»Αναχαιτίσαμε τις απειλές και πλήξαμε το Ιράν γρήγορα και δυναμικά».

Τα πλήγματα που εξαπέλυσε το Ισραήλ τη Δευτέρα 08/06 αποτελούσαν «προετοιμασία για ένα πολύ πιο σημαντικό και σφοδρό χτύπημα», τόνισε, συμπληρώνοντας ότι οι IDF είναι «έτοιμες να επιστρέψουν και να καταφέρουν ένα ακόμη σκληρό και βαθύ πλήγμα κατά του Ιράν».

Σύμφωνα με πληροφορίες, ο πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου είχε εγκρίνει ένα εκτενέστερο πλήγμα στο Ιράν, το οποίο όμως ακύρωσε κατόπιν πιέσεων από τον Τραμπ.

Οι δημόσιες δηλώσεις του Ζαμίρ έγιναν αφότου ο ίδιος φέρεται να προειδοποίησε υπουργούς, σε κεκλεισμένων των θυρών συνεδρίαση του υπουργικού συμβουλίου τη Δευτέρα 08/06, να μην αποδεχθούν νέες «ισορροπίες», μετά την αμερικανική πίεση που ανέκοψε το προγραμματισμένο ισραηλινό πλήγμα μεγάλης κλίμακας, σύμφωνα με το ισραηλινό δίκτυο Channel 12.

Το δημοσίευμα ανέφερε ότι ο επικεφαλής του κόμματος Σας, Αριέ Ντερί, ρώτησε τον αρχηγό των IDF αν θεωρεί ότι αξίζει τον κόπο να διακινδυνεύσουν την πρόκληση εντάσεων με την Ουάσιγκτον, με τον Ζαμίρ να απαντά:

«Όχι, αλλά μπορούμε να επιτρέψουμε να μας πυροβολούν και εμείς να περιοριζόμαστε στην απάντησή μας;».

Στο μεταξύ, στο Ιράν, ο πρόεδρος του κοινοβουλίου Μοχαμάντ Μπακέρ Καλιμπάφ άφησε να εννοηθεί ότι εάν οι ΗΠΑ δεν δεσμευτούν πλήρως στις διαπραγματεύσεις για μια συμφωνία τερματισμού του πολέμου, η Ισλαμική Δημοκρατία θα εξετάσει το ενδεχόμενο επιστροφής στη στρατιωτική δράση για να πετύχει τους στόχους της.

«Προτιμούμε τη γλώσσα της διπλωματίας, αλλά μιλάμε άλλες γλώσσες με πολύ μεγαλύτερη ευχέρεια», προειδοποίησε ο σκληροπυρηνικός πολιτικός.

«Αθετήστε τις δεσμεύσεις σας και θα γυρίσουμε σε αυτό που ξέρουμε να μιλάμε καλύτερα. Θα καβαλικέψετε το άλογο που εσείς οι ίδιοι σελώσατε!».

Δεν ήταν σαφές ποιες δεσμεύσεις κατηγορούσε ο Καλιμπάφ τις ΗΠΑ ότι παραβίασαν, αν και την προηγούμενη ημέρα είχε ισχυριστεί ότι οι δηλώσεις του Τραμπ για την πιθανή συμφωνία «έρχονταν σε αντίθεση με τα συμφωνημένα σημεία», αποδεικνύοντας ότι οι ΗΠΑ «δεν επιδιώκουν ούτε κατάπαυση του πυρός ούτε διάλογο».

Τις δηλώσεις του συνεπικούρησε αργότερα την Τρίτη 09/06 ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί, απαντώντας στην απειλή του Τραμπ για αντίποινα λόγω της κατάρριψης του ελικοπτέρου Απάτσι.

«Τα Στενά του Ορμούζ ΔΕΝ αποτελούν διεθνή ύδατα, αλλά συνιδιοκτησία του Ιράν και του Ομάν», ξεκίνησε ο Αραγτσί, μετακυλίοντας την ευθύνη του περιστατικού στις ΗΠΑ.

«Οι ξένες δυνάμεις που βρίσκονται κοντά στο έδαφός μας διατρέχουν διαρκή κίνδυνο λόγω των δικών τους ανθρώπινων λαθών, απλών ατυχημάτων ή της πιθανότητας να βρεθούν σε διασταυρούμενα πυρά».

«Για τη μείωση του κινδύνου, η καλύτερη λύση είναι η άμεση αποχώρηση των ξένων δυνάμεων από ένα περιβάλλον που δεν θα είναι ποτέ φιλόξενο για μια εχθρική παρουσία», προειδοποίησε.

«Το Ιράν προτιμά τη γλώσσα της διπλωματίας», επανέλαβε ο Αραγτσί.

«Ωστόσο, όπως έδειξαν στον κόσμο οι γενναίοι πολεμιστές μας, ξέρουμε πώς να μιλάμε και άλλες γλώσσες».

Προτού κατηγορήσει το Ιράν για την κατάρριψη του αμερικανικού ελικοπτέρου, ο Τραμπ είχε εκφράσει ανανεωμένη αισιοδοξία για τις διαπραγματεύσεις με την Ισλαμική Δημοκρατία.

«Έχουμε καλές πιθανότητες» να υπογράψουμε συμφωνία σε «δύο ή τρεις ημέρες», δήλωσε ο Τραμπ αργά το βράδυ της Δευτέρας 08/06, χωρίς ωστόσο να δώσει λεπτομέρειες για τους λόγους αυτής της αισιοδοξίας.

«Είμαστε πολύ κοντά σε μια πάρα πολύ καλή, ισχυρή και ισχυρή συμφωνία», δήλωσε ο πρόεδρος.

«Αν πάμε και βομβαρδίσουμε -κάτι που μπορούμε να κάνουμε πολύ εύκολα αν θέλουμε, περνώντας άλλες δύο ή τρεις εβδομάδες βομβαρδισμών- δεν θα τους απομείνει απολύτως τίποτα».

Και πρόσθεσε: «Αν προχωρήσουμε σε βομβαρδισμούς, ξέρετε, πολλοί άνθρωποι θα σκοτωθούν. Ποιος θέλει να το κάνει αυτό; Εγώ όχι».

Οι τιμές του πετρελαίου αντέδρασαν στις δηλώσεις του Τραμπ, σημειώνοντας πτώση περίπου 5% και υποχωρώντας κάτω από τα 80 δολάρια.

Το διεθνές σημείο αναφοράς, το πετρέλαιο τύπου Μπρεντ (Brent), υποχώρησε κάτω από τα 90 δολάρια για πρώτη φορά από τις 14 Απριλίου, ενώ το αμερικανικό αργό (WTI) υποχώρησε γύρω στα 86 δολάρια το βαρέλι.

Η Τεχεράνη συνεχίζει να αποκλείει το μεγαλύτερο μέρος της ναυσιπλοΐας μέσω των Στενών του Ορμούζ, από τα οποία πριν από τον πόλεμο διερχόταν το ένα πέμπτο του παγκόσμιου αργού πετρελαίου και του υγροποιημένου φυσικού αερίου.

Η Ουάσιγκτον, με τη σειρά της, έχει επιβάλει τον δικό της αποκλεισμό στα ιρανικά λιμάνια.

Παρ’ όλα αυτά, ο Αμερικανός υπουργός Ενέργειας Κρις Ράιτ δήλωσε την Τρίτη 09/06 ότι η κίνηση των πλοίων μέσω των Στενών αυξάνεται «πολύ σημαντικά» κατά τη διάρκεια της εκεχειρίας.

Πρόσθεσε, ωστόσο, ότι θα απαιτηθούν πολλοί μήνες για να επανέλθει η κανονική ροή ενέργειας μετά το τέλος του πολέμου.

Οι ΗΠΑ επιθυμούν να δουν το Ιράν να εγκαταλείπει τις πυρηνικές του φιλοδοξίες και να παραδίδει το απόθεμα εξαιρετικά εμπλουτισμένου ουρανίου, το οποίο πιστεύεται ότι έχει θαφτεί κάτω από τα ερείπια των αμερικανικών αεροπορικών επιδρομών που σημειώθηκαν κατά τη διάρκεια του πολέμου των 12 ημερών τον Ιούνιο του 2025.

Το Ιράν, όμως, αρνείται κάτι τέτοιο και απαιτεί άρση των κυρώσεων.

Ζητά επίσης την αποδέσμευση των παγωμένων περιουσιακών του στοιχείων πριν καν υπάρξει τελική συμφωνία, αίτημα που έχει απορριφθεί από τον Τραμπ.

Οι δύο Αμερικανοί στρατιωτικοί πιλότοι, των οποίων το ελικόπτερο κατέπεσε κοντά στα Στενά του Ορμούζ, «είναι καλά στην υγεία τους», δήλωσε την Τρίτη ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ.

Η εφημερίδα New York Times μετέδωσε ότι το πλήρωμα ενός επιθετικού ελικοπτέρου Απάτσι του αμερικανικού στρατού διασώθηκε μετά την πτώση του αεροσκάφους κοντά στην ελεγχόμενη από το Ιράν θαλάσσια οδό.

Τα ιρανικά κρατικά Μέσα Ενημέρωσης, επικαλούμενα ξένα δημοσιεύματα, αναγνώρισαν τη συντριβή χωρίς να επεκταθούν σε λεπτομέρειες.

Ο Λευκός Οίκος, το Υπουργείο Εξωτερικών των ΗΠΑ και η Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ δεν ανταποκρίθηκαν άμεσα σε αιτήματα του Reuters για σχολιασμό.

Ερωτηθείς αν γνωρίζει τι προκάλεσε την πτώση του ελικοπτέρου, ο Τραμπ δήλωσε ότι θα εκδοθεί σχετική έκθεση αργότερα.

«Οι πιλότοι είναι καλά», δήλωσε χαρακτηριστικά, μιλώντας στον διάδρομο προσγείωσης του Διεθνούς Αεροδρομίου John F. Kennedy πριν επιστρέψει στην Ουάσιγκτον. «Κανείς δεν τραυματίστηκε».

Το περιστατικό σημειώθηκε μία ημέρα μετά τις δηλώσεις του Ιράν και του Ισραήλ ότι διέκοψαν τις εκατέρωθεν επιθέσεις κατόπιν αιτήματος του Τραμπ, αν και η Τεχεράνη προειδοποίησε ότι θα επαναλάβει τις εχθροπραξίες εάν το Ισραήλ συνεχίσει να πλήττει τη Χεζμπολάχ στον Λίβανο.

Η επανέναρξη της εύθραυστης εκεχειρίας έρχεται τη στιγμή που η Ουάσιγκτον επιχειρεί να καταλήξει σε συμφωνία με την Τεχεράνη για τον τερματισμό του πολέμου τους, ο οποίος διαρκεί περισσότερο από τρεις μήνες.

Ο Τραμπ ανέφερε επίσης στους δημοσιογράφους ότι ενδέχεται να έχει «μια ιδέα» για τη συμφωνία με το Ιράν εντός λίγων ημερών, χωρίς να δώσει περαιτέρω διευκρινίσεις.

Ο Ρεπουμπλικανός πρόεδρος έχει αφήσει επανειλημμένα να εννοηθεί ότι επίκειται συμφωνία με την Τεχεράνη, χωρίς ωστόσο να έχει υλοποιηθεί κάτι τέτοιο μέχρι στιγμής.