Η Τουρκία απειλεί να βυθίσει το γαλλικό ερευνητικό σκάφος Abeille Marengo για το καλώδιο

Σε νέα κλιμάκωση της προκλητικής της στάσης προχωρά η Τουρκία, επιχειρώντας να παρεμποδίσει τις έρευνες για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας-Κύπρου και φτάνοντας στο σημείο να αφήνει ανοιχτό ακόμη και το ενδεχόμενο βύθισης του γαλλικού ερευνητικού πλοίου Abeille Marengo.

Τουρκικά Μέσα Ενημέρωσης, τα οποία πρόσκεινται στον Ερντογάν, ανεβάζουν επικίνδυνα τους τόνους, συνδέοντας τις δηλώσεις του Έλληνα υπουργού Εξωτερικών, Γιώργου Γεραπετρίτη, με το ενδεχόμενο στρατιωτικής σύγκρουσης στην Ανατολική Μεσόγειο.

Στο επίκεντρο της τουρκικής επιθετικής ρητορικής βρίσκεται η απαίτηση της Άγκυρας να ζητά η Αθήνα την άδειά της για τις εργασίες του έργου.

Ο Γιώργος Γεραπετρίτης, μιλώντας σε κοινοβουλευτική επιτροπή, ξεκαθάρισε ότι η Ελλάδα θα αντιδράσει εάν η Τουρκία επιχειρήσει να παρεμποδίσει τις εργασίες του έργου.

Η δήλωσή του παρουσιάστηκε από τον τουρκικό Τύπο ως προειδοποίηση για πολεμική σύγκρουση σε περίπτωση παρέμβασης του τουρκικού Πολεμικού Ναυτικού εναντίον του ερευνητικού σκάφους.

Μάλιστα, τουρκικό δημοσίευμα υποστηρίζει ότι η Αθήνα εξακολουθεί να δοκιμάζει την υπομονή της Άγκυρας, επειδή προχωρά στον σχεδιασμό της ηλεκτρικής διασύνδεσης χωρίς να έχει εξασφαλίσει την τουρκική έγκριση.

Προφανώς πρόκειται για εξωφρενικό δημοσίευμα, αφού ό,τι συμβαίνει στα διεθνή ύδατα δεν χρειάζεται άδεια κανενός.

Το ίδιο εξωφρενικό τουρκικό δημοσίευμα προειδοποιεί ότι η ένταση μπορεί να οδηγήσει σε αλυσιδωτές εξελίξεις, συμπεριλαμβανομένης ακόμη και της βύθισης του Abeille Marengo.

Πρόκειται για μια απαίτηση που αποτυπώνει τις πάγιες αναθεωρητικές επιδιώξεις της Τουρκίας στην Ανατολική Μεσόγειο.

Η Άγκυρα επιχειρεί να εμφανίσει ως αυτονόητο δικαίωμά της την έγκριση ή την απαγόρευση δραστηριοτήτων σε θαλάσσιες περιοχές, επικαλούμενη μονομερείς οριοθετήσεις και το τουρκολιβυκό μνημόνιο, το οποίο δεν παράγει έννομα αποτελέσματα εις βάρος της Ελλάδας και τρίτων κρατών.

Το έργο Great Sea Interconnector (GSI) αφορά την υποθαλάσσια ηλεκτρική σύνδεση Ελλάδας και Κύπρου, με προοπτική επέκτασης προς το Ισραήλ.

Η τουρκική πλευρά επιχειρεί να δημιουργήσει εμπόδια στην υλοποίησή του, αμφισβητώντας την ελληνική ΑΟΖ και προβάλλοντας αξιώσεις που δεν αναγνωρίζει η Αθήνα αλλά ούτε και το διεθνές δίκαιο.

Το γαλλικό ερευνητικό πλοίο στο επίκεντρο της έντασης

Το Abeille Marengo, που φέρει γαλλική σημαία, αναχώρησε από την περιοχή της Νάπολης στις 23 Οκτωβρίου και έφτασε στο λιμάνι του Ηρακλείου στις 27 Οκτωβρίου. Έχει αναλάβει για λογαριασμό της γαλλικής εταιρείας Nexans, η οποία δραστηριοποιείται στην παραγωγή και εγκατάσταση υποθαλάσσιων καλωδίων, τη διεξαγωγή ερευνών κατά μήκος της σχεδιαζόμενης διαδρομής του καλωδίου από την Κρήτη προς την Κύπρο.

Σκοπός της αποστολής είναι η λεπτομερής χαρτογράφηση του θαλάσσιου πυθμένα και η καταγραφή των γεωλογικών χαρακτηριστικών του, ώστε να προσδιοριστούν οι κατάλληλες συνθήκες για την εγκατάσταση της ηλεκτρικής διασύνδεσης.

Για τις έρευνες προβλέπεται να χρησιμοποιηθούν συστήματα σόναρ, μαγνητόμετρα και εξοπλισμός υποβρύχιας απεικόνισης. Παράλληλα, θα πραγματοποιηθούν γεωτεχνικές δειγματοληψίες σε βάθη έως και 700 μέτρα, καθώς και δοκιμές διείσδυσης και γεωτρήσεις στον θαλάσσιο πυθμένα.

Σύμφωνα με το τουρκικό δημοσίευμα, ελληνικά μέσα ενημέρωσης είχαν αναφερθεί στην έκδοση NAVTEX για την περιοχή των ερευνών, χωρίς ωστόσο να έχει υπάρξει σχετική εξέλιξη περίπου μία εβδομάδα μετά τις αρχικές αναφορές.

Η Άγκυρα, από την πλευρά της, προειδοποιεί ότι δεν πρόκειται να αποδεχθεί τη συνέχιση των εργασιών χωρίς την προηγούμενη έγκρισή της. Το ίδιο δημοσίευμα εκτιμά ότι, εάν το γαλλικό πλοίο παραμείνει στην περιοχή παρά τις τουρκικές προειδοποιήσεις, η θαλάσσια ζώνη μεταξύ Κρήτης και Δωδεκανήσων μπορεί να μετατραπεί σε νέο πεδίο αντιπαράθεσης.

Οι αξιώσεις της Άγκυρας και το τουρκολιβυκό μνημόνιο

Η τουρκική στάση δεν αποτελεί μεμονωμένο περιστατικό. Το υπουργείο Εθνικής Άμυνας της Τουρκίας επαναλαμβάνει εδώ και εβδομάδες ότι δεν πρόκειται να επιτρέψει πρωτοβουλίες στην Ανατολική Μεσόγειο τις οποίες θεωρεί ότι θίγουν τα συμφέροντά της.

Σε ανακοίνωσή του στις 24 Σεπτεμβρίου 2026, επικαλέστηκε το Μνημόνιο Κατανόησης Τουρκίας – Λιβύης για την οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών, καθώς και τα όρια της τουρκικής υφαλοκρηπίδας, τα οποία είχαν κοινοποιηθεί στα Ηνωμένα Έθνη στις 18 Μαρτίου 2020.

Με βάση αυτή τη θέση, η Άγκυρα υποστηρίζει ότι δραστηριότητες όπως η εγκατάσταση υποθαλάσσιων καλωδίων και αγωγών, αλλά και η διεξαγωγή επιστημονικών ερευνών στην υφαλοκρηπίδα που διεκδικεί, πρέπει να συντονίζονται προηγουμένως μαζί της.

Ωστόσο, το τουρκολιβυκό μνημόνιο, μια συμφωνία μεταξύ δύο κρατών, δεν μπορεί να επιβάλει θαλάσσια όρια στην Ελλάδα ούτε να δημιουργήσει δικαιώματα εις βάρος τρίτων χωρών. Η Ελλάδα έχει απορρίψει κατηγορηματικά τις τουρκικές διεκδικήσεις, οι οποίες αγνοούν τα ελληνικά κυριαρχικά δικαιώματα και την επήρεια των ελληνικών νησιών στις θαλάσσιες ζώνες, όπως προβλέπει το Δίκαιο της Θάλασσας.

Η τουρκική κυβέρνηση επιμένει, πάντως, στη δική της ερμηνεία, δηλώνοντας ότι θα συνεχίσει να ασκεί τις αρμοδιότητες που θεωρεί ότι διαθέτει ως παράκτιο κράτος στην Ανατολική Μεσόγειο και ότι θα λάβει όλα τα αναγκαία μέτρα για την προστασία των συμφερόντων της.

Με άλλα λόγια, η Άγκυρα επιχειρεί να επιβάλει τις μονομερείς διεκδικήσεις της ως τετελεσμένο, φτάνοντας να αμφισβητεί ακόμη και τη δυνατότητα πραγματοποίησης ερευνών για ένα έργο ηλεκτρικής διασύνδεσης της Ελλάδας με την Κύπρο. Και πλέον, η τουρκική ρητορική δεν περιορίζεται σε διπλωματικές διαμαρτυρίες, αλλά φτάνει μέχρι την αναφορά σε βύθιση γαλλικού ερευνητικού πλοίου.